ابو ظهبي، 19 فبروري، 2024 (وام) -- د خپلې کلنۍ کچی سروې په ترڅ کې او د سمندري ارزونې او ساتنې برنامې د یوې برخې په توګه، د چاپیریال ادارې - ابوظبي (اۍاېډۍ) د ال دفره سیمه کې د هاکسبیل کچو د ځنځیرونو په یوه اصلي ځای کې د "شنو کچو" لومړنۍ ځاله ثبت کړه.
که څه هم شنه کچید ابوظبي په اوبو کې په پراخه کچه موندل کیږي، د ځنځیرونو فعالیت هیڅکله راپور شوی نه دی.
احمد الهاشمي، په چاپیریال اداره – ابوظبيکې د ځمکنیو او سمندري ژویو تنوع سکتور اجرایوي رییس وویل: "زموږ د شپې د یوې سروې په جریان کې چې سږکال ترسره شوي، موږ د هاکسبیل د حیواناتو په یوه اصلي ځای کې د شنه سمندري کچی ځالې ولیدې. د ابوظبي سمندري ټاپوګان د هاکسبیل کچی د ځنځیرونو ځایونه پیژندل کیږي ، په هرصورت ، دا کشف یو تخریب ګڼل کیږي او په متحده اماراتو او د عربي خلیج په هیوادونو کې به د شنه کچو د ځړولو چلند په ناڅاپي ریکارډونو کې اضافه شي.
"موږ په نورمال ډول د ټولو پیژندل شوي او احتمالي ځنځیرونو ساحو کلنۍ څارنه ترسره کوو ، او که څه هم شنه کچیپه پراخه کچه په ابوظبي کې د بحر په څړځایونو کې څاري ، هیڅ داسې شواهد ندي موندل شوي چې دا وړاندیز وکړي چې دوی د امارت دننه کوم بل ځای کې ځالې لري. موږ د ابوظبي د شنو کچالو په اړه د سپوږمکۍ د تعقیب مطالعاتو څخه هم لیدلي چې ډیری یې زموږ اوبو ته له راستنیدو دمخه عمان ته د ځالې لپاره مهاجر شوي دي.
هغه زیاته کړه، "هغه جزیره چیرې چې ځالې لیدل شوي د ډیری، کوچنیو جیبونو ساحلونو لخوا مشخص شوي چې د ډبرینو فصلونو لخوا جلا شوي - د عمان د اوږدو او پراخو ساحلونو سره توپیر لري چیرې چې شنه سمندري کچالو په پراخه کچه ځړول کیږي، له همدې امله دا یو ناڅاپي لید دی، مګر چاپیریال اداره – ابوظبيژمن دی چې د ورته پیښو لپاره د ټولو تایید شوي او احتمالي ساحلونو پراخه څارنې ته دوام ورکړي.
"موږ سږ کال د 247 هاکسبیل کچالو ځالې هم ثبت کړې، په 2022 کې د 193 ځالې په پرتله، د 72 سلنې د هچ کولو بریالیتوب سره - د ابوظبي په اوبو کې د دې ډول د نفوس ثبات نښه ده. د ځنځيرونو په فعالیت کې دا زیاتوالی د سمندري کچالو نفوس ساتلو لپاره د چاپیریال ادارې - ابوظبي روانې هڅې منعکس کوي، د ځنځیرونو ساتل د سالم سمندري ایکوسیستم د کلیدي شاخص په توګه لیدل کیږي.په ټوله نړۍ کې د سمندري کچو اووه ډولونه موندل کیږي. څلور د ابوظبي په اوبو کې لیدل کیدی شي، د 6,000 څخه ډیر نفوس لري - چې دوه یې، هاکسبیل کچی او شنه کچی - په عمده توګه دلته موندل کیږي، دوه نور ډولونه - لوګر هیډ کچی او د زیتون ریډلی کچی - کله ناکله لیدونکي ګڼل کیږي.
په ابوظبي کې، ډیری هاکسبیل او شنه کچی د الظفره سیمې په اوبو کې د ابو الابیاد او بوتینا ټاپوګانو ترمنځ او د ال یاسات او محیمت ټاپوګانو سره پوله اوبو کې لیدل شوي. دا سیمې پراخه سیګراس بسترونه، سمندري الګا، او د مرجان ریف استوګنځایونه وړاندې کوي.
ځالې جوړول د مارچ له نیمایي څخه د جون تر نیمایي پورې واقع کیږي، او له 200 څخه زیات ځالې د ځړولو په موسم کې راپور شوي. تخمونه معمولا د جون په نیمایي او د اګست په پیل کې واقع کیږي. ښځې د خپل ځالې ځای غوره کولو په وخت کې خورا غوره دي او ډیری وختونه د څو پرله پسې شپې لپاره ساحل ته راڅرګند شوي مخکې لدې چې د نرم شګو سره یو مناسب ځای ومومي چې د انساني فعالیت څخه جلا وي.
د سږکال د کچالو سروې په جریان کې د ځنځیرونو او هچولو فعالیت ډیر شوی چې د ابوظبي صحي سمندري ایکوسیستم نور شواهد وړاندې کوي. دا د چاپیریال ادارې - ابوظبي پیاوړې سمندري چاپیریال ساتنې او بیارغونې پالیسیو اغیزمنتوب پیاوړی کوي او د شیخ زاید محافظت ساحو شبکې له لارې د طبیعي زیرمو رامینځته کولو او اداره کولو لپاره د هغې هڅې. د دې شپږ سمندري زیرمې د اماراتو د سمندري چاپیریال ساحې 14 سلنه استازیتوب کوي او په ابوظبي کې د حیاتي تنوع او د مهم ډولونو ثبات ساتلو کې مرسته کوي. په 2022 کې، يونيپ د چاپیریال ادارې - ابوظبي د ساحلي او سمندري ایکوسیستم د ساتنې او بیارغونې پروګرامونه د خپلو لسو نړیوالو نوښتونو په منځ کې نومول.
ترجمه: محمدسليمان